Prófessor í stjórnmálafræði · Rithöfundur · Samfélagsrýnir

EIRÍKUR
BERGMANN.

01 / KYNNING

Þjóðernishyggja, popúlismi, samsæriskenningar — og öflin sem móta lýðræðið.

Eiríkur Bergmann er prófessor í stjórnmálafræði við Háskólann á Bifröst. Hann rannsakar samspil stjórnmálahugmynda, þjóðernisvitundar og lýðræðis.
Kynntu þér rannsóknirnar ↗
Eiríkur Bergmann, prófessor í stjórnmálafræði og rithöfundur
HÁSKÓLINN Á BIFRÖST / ÍSLAND
Fræðimaður · Rithöfundur · SamfélagsrýnirNýjustu verkin ↓

Á döfinni / 2025–2026

Á
döfinni.

Evrópa, fullveldi og pólitískar frásagnir samtímans.

Ritaskrá ↗

Rannsóknarefni

Sex sjónarhorn
á stjórnmálin.

Kynntu þér rannsóknirnar ↗

Þjóðernishyggja

Hver tilheyrir þjóðinni?

Þjóðernisvitund, sögulegt minni og mörk pólitískrar samkenndar.

Neo-Nationalism ↗

Popúlismi

Hver talar fyrir fólkið?

Hvernig skírskotanir til „fólksins“ ögra valdastéttum og breyta hugmyndum um pólitískt fyrirsvar.

Populist parties · 2026 ↗

Úr rannsóknunum / 2024

Ógn.
Svik.
Vernd.

Þriggja þrepa mælskulíkan
samsærispopúlisma

Lestu fræðilega kaflann ↗
01 / 03

Ógn utan frá

Dregin er upp mynd af utanaðkomandi ógn við þjóðina.

02 / 03

Svik innan frá

Innlendar valdastéttir eru sagðar svíkja fólkið eða styðja við ógnina.

03 / 03

Verndarinn

Leiðtoginn er settur í hlutverk verndara hins „sanna fólks“.

01 / 03

Líkanið er greiningartæki til að rannsaka pólitíska orðræðu. Það felur ekki í sér stuðning við fullyrðingarnar.

Valdar bækur

Hugmyndir í samhengi.

Allar bækur ↗
2011Stjórnlagaráð

Lýðræði í framkvæmd

Við borðið
í Stjórnlagaráði.

Eiríkur Bergmann sat í Stjórnlagaráði árið 2011. Alþingi skipaði ráðið eftir að kosning til stjórnlagaþings árið 2010 var ógilt. Ráðið skilaði Alþingi tillögu að nýrri stjórnarskrá.

Heimildir á vef Stjórnlagaráðs ↗

Rannsóknir í vinnslu

Þvert á landamæri.

Rannsóknarnet ↗

Alþjóðlegt samstarf um stjórnmálarannsóknir og áskoranir lýðræðissamfélaga.

Popúlismi og Evrópa2024–2028

EUPopLink

Rannsóknir á tengslum Evrópusambandsandstöðu og popúlisma, orsökum þeirra og afleiðingum. Landsskýrslur Eiríks frá 2026 fjalla um Ísland og Danmörku.

Fulltrúi í stjórnarnefnd↗
Upplýsingar og viðnámsþróttur2025–2027

NORDREN

Norrænt rannsóknarnet um viðnámsþrótt samfélaga gagnvart upplýsingaóreiðu. Verkefnið er styrkt af NordForsk og leitt frá Háskólanum í Lundi.

Þátttakandi í rannsóknarneti↗
Háskólar og alþjóðastjórnmál2023–2027

OPEN

Rannsóknir á vaxandi þjóðernishyggju, breyttum alþjóðastjórnmálum og áhrifum þeirra á opið samstarf í evrópsku háskóla- og vísindastarfi.

Fulltrúi í stjórnarnefnd↗
Rannsóknir á samsæriskenningumFrá 2024

CONNOR

Norrænt samstarfsnet fræðimanna sem rannsaka samsæriskenningar. Ársráðstefna þess 2026 var haldin við Háskólann í Tartu.

Stjórnarmaður · samkvæmt starfsferilsskrá↗

Í samfélagsumræðunni

Hugmyndir í umræðu.

Miðlar og erindi ↗
Hlaðvarpið · Á íslensku

Skuggavaldið

Saga, stjórnmál og sálfræði samsæriskenninga. Með Huldu Þórisdóttur.

Hlusta á þættina ↗

Utan fræðanna

Öðruvísi frásagnir.

Skáldverk og minningar ↗

Skáldsögur og persónuleg minningabók. Önnur hlið á höfundarverkinu.

Eiríkur Bergmann í Reykjavík
Ljósmynd: Hörður Sveinsson

Fræðimaður. Rithöfundur. Samfélagsrýnir.

Frá Íslandi.
Í samtali
við heiminn.

Eiríkur Bergmann er prófessor í stjórnmálafræði við Háskólann á Bifröst. Hann skrifar fræðirit, tekur þátt í samfélagsumræðu og fæst við bókmenntir.

Í starfi hans tengjast rannsóknir á stjórnmálahugmyndum og þátttaka í samfélaginu, meðal annars með setu í Stjórnlagaráði árið 2011.

Nánar um Eirík ↗